ခ်စ္တီးေတဇ..ေကာက္သင္းေတာင္မခ်န္ေကာက္မွေတာ့ (ဆရာစံေရ..ဂဠဳန္ထၾကစို ့ရဲ့ဗ်ာ)

ဦးေတဇ၏ ထူးကုမၸဏီ လက္ေအာက္ခံ ဧရာဒယ္လ္တာကုမၸဏီထံမွ မိုးစပါးစိုက္ပ်ဳိးစရိတ္ ေခ်းေငြယူထားေသာ ေဒးဒရဲ၊ ဖ်ာပံုႏွင့္
က်ိဳက္လတ္ေဒသခံ ေတာင္သူတို႔သည္ ေငြသားအစား စပါးကို ကာလေပါက္ေစ်းျဖတ္၍ျပန္ဆပ္ရမည္ဆိုျခင္းေၾကာင့္ မေက်မနပ္ ျဖစ္ေနၾကသည္။

“က်ေနာ္တို႔က ေငြယူထားတာ။ ေငြပဲ ျပန္ေပးႏိုင္မယ္။ ဒါကို သူတို႔က လက္မခံဘူး။ ကတိအတိုင္း ေငြဆပ္၊ စပါးဆပ္ သူတို႔ လက္ခံရမယ္။ ေနာက္ဆံုး က်ေနာ္တို႔က စပါးျပန္၀ယ္ၿပီး ဆပ္မယ္လုပ္ေတာ့ စပါးေစ်းက ေျမာက္သြားၿပီ။ ေရာင္းတုန္းက (၃၆၀,၀၀၀) က်ပ္၊ ျပန္၀ယ္ေတာ့ (၄၁၀,၀၀၀) က်ပ္ ျဖစ္ေနၿပီ။
ဒီေတာ့ ဧရာဒယ္လ္တာက ေခ်းေငြယူထားတဲ့ က်ိဳက္လတ္ တနယ္လံုး ဘယ္သူမွ စပါးျပန္မသြင္းၾကဘူး” ဟု က်ိဳက္လတ္ၿမိဳ႕နယ္၊ ငေပြးတန္းစာျဖဴစုေက်းရြာ ေတာင္သူတို႔က ေျပာသည္။

၂၀၀၉ ခုႏွစ္တြင္ ဧရာဒယ္လ္တာ ကုမၸဏီ၊ ဧရာဒယ္လ္တာ ဆန္စပါးအထူးျပဳကုမၸဏီႏွင့္ ဒဂံုအင္တာေနရွင္နယ္ ကုမၸဏီတို႔သည္
က်ိဳက္လတ္ၿမိဳ႕ စပါးစိုက္ေတာင္သူတို႔အား နယ္ေျမအပိုင္းအျခားခြဲ၍ (၂) ရာခိုင္ႏႈန္း အတိုးျဖင့္ ေခ်းေငြမ်ား ထုတ္ေပး ခဲ့ၾကစဥ္က “မိုးစပါးေပၚလွ်င္ ေဒသေပါက္ေစ်းအတိုင္း ေငြသား (သို႔မဟုတ္) စပါးကို အတိုးေရာ အရင္းပါ ျပန္လည္ေပးဆပ္ရမည္” ဟု ေျပာဆိုခဲ့ေၾကာင္း ေဒသခံတို႔ထံမွ သိရသည္။

သို႔ေသာ္ ၂၀၁၀ ဇန္န၀ါရီ မိုးစပါးေပၚ၍ ေတာင္သူတို႔ ေခ်းေငြျပန္ဆပ္ေသာအခါ ဧရာဒယ္လ္တာမွ ေငြသားကို လက္မခံဘဲ စပါးကိုသာ ေပးရမည္ဟု ဖိအားေပးခဲ့ေၾကာင္း က်ိဳက္လတ္ ေဒသခံေတာင္သူတို႔က ေျပာသည္။

ထင္းကြင္းေက်းရြာ ေတာင္သူတဦးက “က်ိဳက္လတ္မွာ ဒဂံုအင္တာေနရွင္နယ္လည္း (၂) ရာခိုင္ႏႈန္တိုးနဲ႔ ေငြေခ်းေနတာပဲ။ စပါးေပၚလို႔ ေငြဆပ္ဆပ္၊ စပါးဆပ္ဆပ္ အကုန္လက္ခံတယ္။ ဧရာဒယ္လ္တာက်မွ စပါးပဲ ေပးသြင္းရမယ္။ ေငြကို လက္မခံဘူး ျဖစ္ေနတယ္။ ဒီေတာ့ ကလပ္ရပ္၊ သမက္ေျပ၊ မယ္ဇလီကုန္း၊ ထား၀ယ္မႈိင္း၊က်ီးေခ်ာင္း၊ အုန္းပင္စု အပါအ၀င္ ဘယ္သူမွ စပါးမဆပ္ရေသးဘူး” ဟု ေျပာသည္။

တင္းမာေနေသာ အဆိုပါအေနအထားေၾကာင့္ ဧရာဒယ္လ္တာ ကုမၸဏီသည္ လတ္တေလာတြင္ေတာင္သူတို႔၏ ေငြအသြင္း၊ စပါးအသြင္း ကို ယာယီဆိုင္းငံ့ထားသည္ဟု သိရသည္။

က်ိဳက္လတ္ၿမိဳ႕ ဆန္စက္လုပ္ငန္းရွင္တဦးက “ဧရာဒယ္လ္တာက စပါးပဲ လိုခ်င္တဲ့ အာသီသ ရိွေနတယ္။ ေတာင္သူေတြ ေခ်းေင ြျပန္ဆပ္တာ ယူလိုက္ေပါ့။ ေတာင္သူဆိုတာ ကိုယ့္စပါးကို ေရာင္းခ်င္တဲ့သူကို ေရာင္းတယ္။ ေရာင္းခ်င္တဲ့ေစ်းေရာင္းတယ္။ အျခင္အတြယ္ကအစ ကိုယ့္ကုန္သည္ပဲ ကိုယ္ယံုၾကတယ္။ ကုမၸဏီလက္စပါးထိုးမေပးခ်င္ၾကဘူး” ဟု ေျပာသည္။

ယင္းျဖစ္စဥ္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ဆန္စပါး အထူးျပဳကုမြဏီ (၂၉) ခုျဖင့္ ဖြဲ႔စည္းထားေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဆန္စပါးအသင္းသို႔ ဆက္သြယ္ေမးျမန္းရာ တာ၀န္ရိွသူတဦးက “စပါး (သို႔မဟုတ္) ေငြသား (သို႔မဟုတ္) ဆန္ကို ကာလေပါက္ေစ်းျဖတ္ၿပီး ယူရမယ္လို႔ ကုမြဏီအားလံုးကို အသိေပးၿပီးသားျဖစ္ပါတယ္” ဟုသာ ေျဖၾကားခဲ့ၿပီး က်ိဳက္လတ္ေတာင္သူတို႔၏ လက္ရိွအေျခအေနမွန္ကို တင္ျပေမးျမန္းရာ ၎က ေျဖဆိုရန္ ျငင္းဆန္ခဲ့သည္။

ဆန္စက္ပိုင္ရွင္တဦးက “ဒီနယ္ေတြက လယ္ေျမအမ်ဳိးအစားညံ့တယ္။ မိုးစပါး (ဇီယာႏွံကား) တဧက (၂၅) တင္း လယ္ေျမတိုင္း မထြက္ဘူး။ ဒီၾကားထဲက ေငြသြင္းရင္ ေငြယူလိုက္ေပါ့။ ေႏြစပါး (သီးထပ္ယဥ္) က ဧၿပီလလယ္ ထြက္ေတာ့မယ္။ အထြက္ႏႈန္း နည္းရင္ ျပႆနာ ပိုႀကီးလာႏိုင္တယ္” ဟုခန္႔မွန္းေျပာၾကားသည္။

လြန္ခဲ့ေသာ (၇) ႏွစ္ခန္႔ကလည္း ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး သူရေရႊမန္း ဧရာ၀တီတိုင္းမႉးတာ၀န္ ထမ္းေဆာင္ခဲ့စဥ္က ၎၏သား သက္မန္း ကိုကို၏ “ဧရာေရႊ၀ါ ဇီ၀ေျမၾသဇာ” ကို ေတာင္သူတိုင္း မယူမေနရ အဓမၼျဖန္႔ေ၀ခဲ့ျခင္းအေပၚအာဏာပိုင္ႏွင့္ ေဒသခံေတာင္သူတို႔ ပဋိပကၡအသြင္ သေဘာထားတင္းမာမႈမ်ားျဖစ္ခဲ့ၾကဖူးသည္။