ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားတို႔၏ ေရွ႕ေနမ်ား ဖမ္းဆီးမႈကို အေမရိကန္ရႈတ္ခ်

08 November 2008

မၾကာခင္က ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြအတြက္ ဥပေဒ အက်ိဴးေဆာင္ေပးေနတဲ့ ေရွ႕ေန ေလးဦးက ျမန္မာစစ္အစိုးရက အက်ိဳးေဆာင္ေပး ေနခဲ့တာကို အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ဌာနက ရႈတ္ခ်လိုက္တဲ့အေၾကာင္း မေန႔က ထုတ္ျပန္ေၾကညာ လိုက္ပါ တယ္။ အဲဒီထုတ္ျပန္ေၾကညာခ်က္ရဲ႕ အေသးစိတ္ကို ဦးေက်ာ္ဇံသာ က တင္ျပထား ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြဘက္က လိုက္ပါ ေဆာင္ရြက္ေပးခဲ့ၾကတဲ့ တရားခံ ေရွ႕ေန ေလးဦးအေပၚ စစ္အစိုးရက ျပစ္ ဒဏ္ စီရင္ခဲ့တာကို အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုက ရႈတ္ခ်လုိက္ပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ရက္သတၱပတ္ ႏွစ္ပတ္က တရားခံ ေရွ႕ေန ဦးညီေထြးကို ေထာင္ဒဏ္ ၆ လ ခ်မွတ္ခဲ့ၿပီး ေနာက္ သံုးဦးျဖစ္ၾကတဲ့ ဦးေအာင္သိန္း၊ ဦးခင္ေမာင္ရွိန္ နဲ႔ ေစာေက်ာ္ေက်ာ္မင္း တို႔ဟာလည္း ရံုးေတာ္ကို ေစာ္ကားမႈနဲ႔ ေထာင္ဒဏ္ က်ခံရဖြယ္ ရွိေနပါတယ္။

သူတို႔ဟာ သူတို႔ရဲ႕ အမႈသည္ေတြကို တရားစစ္ေဆးတဲ့ေနရာမွာ တရားဥပေဒနဲ႔ ညီၫြတ္မႈ မရွိဘူးလို႔ ေစာဒက တက္ခဲ့ၾကတဲ့အတြက္ အာ ဏာ ပိုင္ေတြက အခုလို ျပစ္ဒဏ္ေပးတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါဟာ စစ္အစိုးရ အေနနဲ႔ ေရွ႕ေနေတြကို ၿခိမ္းေျခာက္ၿပီး တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရးကို ေစာ္ကားတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဦးညီညီေထြး ကို ခ်က္ခ်င္းလႊတ္ၿပီး ဦးေအာင္သိန္း၊ ဦးခင္ေမာင္ရွိန္ နဲ႔ ေစာေက်ာ္ေက်ာ္မင္း တို႔အေပၚ စြဲ ဆိုထားတာေတြကိုလည္း ခ်က္ခ်င္းရုတ္သိမ္းဖို႔ ေတာင္းဆိုလိုက္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ျမန္မာျပည္သူေတြေနနဲ႔ ႏုိင္ငံတကာက အသိအမွတ္ျပဳ ထားတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးေတြကို ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ က်င့္သံုးတဲ့အခါ အေႏွာက္အယွက္ ျပဳတာ၊ ဖမ္းဆီးတာ မလုပ္ဖို႔နဲ႔ ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသား အား လံုးကို ခ်က္ခ်င္း လႊတ္ေပးဖို႔ ဒီမိုကေရစီ အရပ္သား အစိုးရတရပ္ဆီ အာဏာလႊဲေျပာင္း ေပးႏိုင္ဖို႔အတြက္ ဒီမိုကေရစီနဲ႔တိုင္း ရင္း သား အုပ္စုေတြကို ေတြ႔ဆံုၿပီး စစ္မွန္ေသာ ေဆြးေႏြးမႈ လုပ္ဖို႔ကိုလည္း ေတာင္းဆိုလုိက္ပါတယ္။

တဆက္တည္းမွာပဲ အခုလို ႏိုင္ငံေရးမႈေတြကို အမႈလိုက္ေပးေနတာေၾကာင့္ မၾကာခင္ကပဲ ေလးလ ေထာင္ဒဏ္ ခ်မွတ္ျခင္းကို ခံလိုက္ ရတဲ့ တရားရံုးခ်ဳပ္ ေရွ႕ေန ႏွစ္ဦး ျဖစ္တဲ့ ဦးေအာင္သိန္းနဲ႔ ဦးခင္ေမာင္ရွိန္တို႔ကို မေန႔ည သန္းေခါင္မတိုင္မွီ အခ်ိန္ကပဲ သူတို႔ရဲ႕ ေနအိမ္က ေန လာေရာက္ေခၚေဆာင္သြားတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

ဒါကို ဦးေအာင္သိန္းရဲ႕ သားျဖစ္သူ ကိုေက်ာ္မင္းကို ေနာ္ရိႈးက ဆက္သြယ္ ေမးျမန္းတဲ့အခါ သူက အခုလို အတည္ျပဳ ေျပာဆိုပါတယ္။

“အခု ယူေက စံေတာ္ခ်ိန္ဆိုရင္ ၅ နာရီထုိးၿပီး ၁၅ မိနစ္ေပါ့။ ျမန္မာစံေတာ္ခ်ိန္ ၁၂ နာရီ ထိုးဖို႔ ၁၅ မိနစ္အလိုမွာ ရဲ ၇ ေယာက္၊ ေနာက္ၿပီး ေတာ့ သကၤန္းကၽြန္းၿမိဳ႕နယ္ ဆယ္အိမ္မွဴး တေယာက္ ပါတယ္လို႔ ၾကားပါတယ္။ လာေခၚတဲ့အခါမွာ က်ေနာ့္ အေမက ေနၿပီးေတာ့ က်ေနာ့္ အေဖကို ေခၚႏိုးလိုက္ပါတယ္ခင္ဗ်။ ေခၚႏိုးလိုက္တဲ့အခါမွာ က်ေနာ့္အေဖကလည္း ထၿပီးေတာ့ အဆင္သင့္ပါပဲ။ က်ေနာ့္ မိခင္ကလည္း ေျပာပါတယ္။ - ငါတို႔ ေစာင့္ေနတာ ၾကာၿပီ။ အခုမွ လာလားလို႔ ေမးလိုက္တယ္။ အဲဒါ သူတို႔ကလည္း က်ေနာ့္အေဖရဲ႕ အဆင္သင့္လုပ္ထားတဲ့ အိတ္ကို သူတို႔ ရဲသားေတြကိုယ္တိုင္ မေပးၿပီးေတာ့ ေခၚသြားတယ္လို႔ သိရပါတယ္ခင္ဗ်။”

ဟုတ္ကဲ့ လက္ထိပ္ေတြ ဘာေတြေရာ ခတ္ေသးလား။ -

“အဲဒီလို ခတ္သြားတာေတာ့ မေတြ႔ပါဘူးခင္ဗ်။ အင္းစိန္မွာေနတဲ့ ဦးခင္ေမာင္ရွိန္ကိုလည္း ၿပီးခဲ့တဲ့ ၁၁ နာရီေလာက္မွာပဲ အင္းစိန္ ရဲစခန္း ကို ေခၚသြားတယ္လို႔ သိရပါတယ္။”

ဆိုေတာ့ အခု ဦးေအာင္သိန္းက ေလးလ ေထာင္ခ်ခံရတယ္ ဆိုေတာ့ ဒီ့ထက္ ၾကာဖို႔ရွိမယ္လို႔ေရာ ထင္ပါသလား။ -

“က်ေနာ္ကေတာ့ အဲဒီလိုေတာ့ မထင္ဘူးခင္ဗ်။ ႏိုင္ငံေရးအမႈေတြကို လုိက္ပါေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ အေပၚမွာ သူတို႔အေနနဲ႔ အၿငိဳးအေတး ေတြ ရွိတဲ့အေပၚမွာ အေၾကာင္း မရွိ အေၾကာင္း အျပစ္ရွာၿပီးေတာ့ မရရေအာင္ေပါ့ တရားဥပေဒကို ရေအာင္ စြဲၿပီးေတာ့ ျပစ္ဒဏ္ေပး တယ္။ ၿပီးလို႔ရွိရင္ လိုင္စင္ကိုလည္း သူတို႔ ရုတ္သိမ္းဖုိ႔ အစီအစဥ္ ရွိလိမ့္မယ္လို႔ ထင္ပါတယ္ခင္ဗ်။”

ဘယ္လို ျပစ္မႈေတြကို က်ဴးလြန္ခဲ့လို႔ ဖမ္းရတယ္လို႔ ေျပာပါသလဲ ရွင့္။ -

“သူတို႔ စြဲထားတာကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ အဓိက ေျပာရရင္ေတာ့ ပုဒ္မ (၃) လို႔ေျပာတယ္။ တရားရံုးမွာ တရားခံေတြရဲ႕ တင္ျပခ်က္ကိုက်ေနာ့္ အ ေဖ ကေနၿပီးေတာ့ တရားသူႀကီးကို ေလွ်ာက္ထားတဲ့အခါမွာ တရားခံေတြကေနၿပီးေတာ့ မတရား တရားသူႀကီး ျဖစ္တဲ့ အတြက္ ေၾကာင့္ အမႈ ပါ၀ါ ရုတ္သိမ္းေပးဖို႔အတြက္ကို သူတို႔က တင္ျပေတာင္းဆိုတဲ့ အခါမွာ က်ေနာ့္အေဖ ကေနၿပီးေတာ့ ေလွ်ာက္လႊာေပၚမွာ စာ ေရး ရတယ္။ ေရွ႕ေနျဖစ္သူ ဆိုတာကေတာ့ မိမိရဲ႕ တရားခံရဲ႕ တင္ျပေလွ်ာက္ထားခ်က္ အေပၚမွာ စာအေၾကာင္းအရာကို ထည့္ေရး တယ္။ ထည့္ေရးၿပီးေတာ့ တရားသူႀကီးကို တရားခံကိုယ္တိုင္ လက္မွတ္ေရးထုိးတယ္။ က်ေနာ့္အေဖ ျဖစ္သူ ေရွ႕ေန ကိုယ္တိုင္လည္း ေရွ႕ေနတေယာက္ အေနနဲ႔ လက္မွတ္ေရးထုိးၿပီးေတာ့ တရားသူႀကီးကို တင္ျပတယ္။ ဒီလို တင္ျပတဲ့အေပၚမွာ သူတို႔ဘက္ကေနၿပီးေတာ့ ဒါဟာ တရားရံုးကို မထီမဲ့ျမင္ရာ ေရာက္ပါတယ္ ဆိုၿပီးေတာ့ ပုဒ္မ စြဲၿပီးေတာ့ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။”

အခုလို ဦးေအာင္သိန္းနဲ႔ ဦးခင္ေမာင္ရွိန္တို႔ အက်ဥ္းခ်ခံခဲ့ရတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေဟာင္ေကာင္ အေျခစိုက္ အာရွ လူ႔အခြင့္အေရး ေကာ္မ ရွင္ က ေရွ႕ေန ဦးမင္းလြင္ဦးကို ေမးၾကည့္ေတာ့ သူက အခုလို ေျပာျပပါတယ္။

“တကယ္ေတာ့ ဒီလို ျပစ္မႈေတြမွာ တရားရံုးကို မထီမဲ့ျမင္ျပဳမႈေတြ၊ အေရးယူခံရတဲ့ ကိစၥေတြက အမ်ားအားျဖင့္ တရားရံုးခ်ဳပ္က ေနၿပီး ေတာ့ ျပင္းထန္စြာ သတိေပးတယ္ ဆိုတဲ့အဆင့္ေလာက္နဲ႔႔ပဲ ဆံုးျဖတ္ၾကတာ အေတာ္မ်ားမ်ား ေတြ႔ရွိရပါတယ္။ တကယ္တမ္း အဲဒီလိုမ်ိဳး ေထာင္ဒဏ္တို႔၊ ေငြဒဏ္တို႔ အျပစ္ေပးတယ္ ဆိုတာကေတာ့ တရားရံုးက ခ်မွတ္တဲ့ အမိန္႔ဒီဂရီေတြကို လိုက္နာေဆာင္ရြက္ျခင္း မရွိဘဲနဲ႔ တရားရံုး အဆင့္ဆင့္ကေသာ္လည္းေကာင္း၊ ရဲစခန္း အဆင့္ဆင့္ကေသာ္လည္းေကာင္း တရားလို တရားၿပိဳင္ေတြကေသာ္လည္းေကာင္း လိုက္နာေဆာင္ရြက္ျခင္း မရွိဘူး ဆိုမွသာ ေထာင္ဒဏ္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ေငြဒဏ္ေသာ္လည္းေကာင္း အျပစ္ေပး အေရးယူတာ ျဖစ္ပါ တယ္။ ယခုလိုမ်ိဳး ႏိုင္ငံေရးအမႈေတြမွာ လိုက္ပါေဆာင္ရြက္တဲ့ တရားရံုးခ်ဳပ္ ေရွ႕ေနေတြ၊ အက်ိဳးေဆာင္ေတြကို ဒီလိုမ်ိဳး ျပစ္ဒဏ္ေတြ ခ်မွတ္ျခင္းဟာ က်ေနာ္တို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ တရားစီရင္ေရးစနစ္ႀကီး တခုလံုး ေဖာက္လြဲေဖာက္ျပန္ မွားယြင္းေနၿပီး အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအာ ဏာပိုင္ ေတြရဲ႕ လက္ေအာက္ကို လံုး၀ က်ေရာက္ေနၿပီ ဆုိတာကို အထင္အရွား ျပသလိုက္တာလို႔ပဲ က်ေနာ္ကေတာ့ ေျပာခ်င္ပါတယ္။”

အဲေတာ့ အဲန္ကယ္လ္တို႔ဘက္က ဘယ္လို ဖိအားေပးမႈေတြ ေဆာင္ရြက္ေနပါလဲရွင့္။ -

“ဒီလို ႏုိင္ငံေရးမႈေတြမွာ လိုက္ပါေဆာင္ရြက္တဲ့ ေရွ႕ေနေတြရဲ႕ဘ၀ မေရမရာ ျဖစ္တာ၊ အၿမဲတမ္း ၿခိမ္းေျခာက္ခံေနရတာ၊ ဖိအားေပးခံ ေနရတာ၊ စား၀တ္ေနေရး အခက္အခဲ ျဖစ္ေအာင္ နည္းမ်ိဳးစံုနဲ႔ ေျခာက္လွန္႔ ဟန္႔တားေနတဲ့ ကိစၥေတြကို က်ေနာ္တို႔ ကုလသမဂၢ လက္ ေအာက္မွာရွိတဲ့ Independent judge and lawyer လြတ္လပ္တဲ့ တရားစီရင္ေရးဆိုင္ရာ တရားေရးအဖြဲ႔အစည္းေတြနဲ႔ ေရွ႕ေနမ်ားရဲ႕ အခြင့္အေရးေတြနဲ႔အညီ ရသင့္ရထိုက္ေအာင္ ခြင့္ျပဳသင့္တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြ ခြင့္ျပဳႏုိင္ေအာင္ က်ေနာ္တုိ႔ ႏိုင္ငံတကာ အဖြဲ႔အစည္း အသီးသီးကိုလည္း က်ေနာ္တို႔ တင္ျပထားပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့တခါ International Bar Association ကိုလည္း က်ေနာ္တို႔ ဒီေရွ႕ေနေတြရဲ႕ ကိစၥရပ္ေတြကို အေသးစိတ္ အစီရင္ခံ တင္ျပထားၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။”


ထိုင္းအေျခစိုက္ ျမန္မာႏုိင္ငံ ေရွ႕ေနမ်ား ေကာင္စီကလည္း တရားရံုးက စစ္ေဆး ဆံုးျဖတ္ခ်က္ေတြအေပၚ တရားသူႀကီးခ်ဳပ္ဦးေအာင္တိုး ကိုယ္တိုင္မွာ တာ၀န္ရွိတယ္။ မွားယြင္းတဲ့ တရားရံုး ဆံုးျဖတ္ခ်က္ေတြကုိ ခ်က္ခ်င္း ပယ္ဖ်က္ေပးဖို႔ ထုတ္ျပန္ ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။